Blog
شکایت از چک و سفته
چک و سفته ابزارهای رایج مالی در معاملات روزمره هستند. بسیاری از افراد برای خرید و فروش کالا، تضمین قرارداد یا انجام معاملات از آنها استفاده میکنند. اما گاهی صادرکننده چک یا سفته به تعهد خود عمل نمیکند و دارنده آن مجبور میشود برای وصول حق خود شکایت کند. در این مطلب، به زبان ساده مراحل شکایت از چک و سفته را توضیح میدهیم.
۱. شکایت از چک
چک بهعنوان یک سند تجاری در قانون ایران حمایت ویژهای دارد. وقتی کسی چک را صادر میکند، متعهد است در تاریخ سررسید وجه آن را پرداخت کند.
انواع اقدام قانونی برای چک:
-
اقدام حقوقی:
دارنده چک میتواند علیه صادرکننده دعوای مطالبه وجه مطرح کند. این نوع شکایت معمولاً زمانبر است اما امکان توقیف اموال صادرکننده وجود دارد. -
اقدام کیفری:
اگر چک به دلیل نبود موجودی یا مسدود بودن حساب برگشت بخورد، دارنده میتواند شکایت کیفری کند. در این صورت، صادرکننده ممکن است به مجازات حبس محکوم شود. البته باید توجه داشت که مهلت طرح شکایت کیفری محدود است:-
دارنده باید ظرف ۶ ماه از تاریخ صدور چک برای برگشت زدن آن به بانک مراجعه کند.
-
سپس ظرف ۶ ماه از تاریخ برگشت چک شکایت کیفری را مطرح کند.
-
-
اجرای ثبت:
چون چک سند لازمالاجرا محسوب میشود، دارنده میتواند از طریق اداره ثبت هم اقدام کند. این روش سریعتر است و امکان توقیف اموال یا ممنوعالخروجی صادرکننده را فراهم میکند.
۲. شکایت از سفته
سفته یا برات تعهدنامهای است که صادرکننده طی آن متعهد میشود مبلغی را در تاریخ مشخص پرداخت کند. اگر سفته در موعد پرداخت نشود، دارنده میتواند برای وصول آن اقدام قانونی کند.
راههای مطالبه سفته:
-
از طریق دادگاه حقوقی:
دارنده میتواند دادخواست مطالبه وجه سفته بدهد. در این حالت، اگر سفته واخواست شده باشد، دارنده میتواند از مسئولین دیگر (ظهرنویسان) هم طلب خود را مطالبه کند. -
از طریق اجرای ثبت:
سفته هم مثل چک سند لازمالاجراست. بنابراین، دارنده میتواند از طریق اداره ثبت تقاضای صدور اجرائیه کند و اموال صادرکننده را توقیف نماید.
۳. تفاوت شکایت از چک و سفته
-
چک اعتبار بیشتری دارد و قانون حمایت شدیدتری از دارنده آن میکند.
-
برای چک علاوه بر دعوای حقوقی، امکان شکایت کیفری هم وجود دارد، اما برای سفته چنین امکانی نیست.
-
مهلتهای قانونی در شکایت کیفری چک بسیار مهم هستند، در حالی که در سفته بیشتر روی قواعد حقوقی و مدنی تکیه میشود.
۴. نکات مهم برای شکایت موفق
-
هنگام دریافت چک یا سفته، حتماً مشخصات کامل (نام، شماره ملی و نشانی صادرکننده) را درج کنید.
-
تاریخ و مبلغ باید بدون خطخوردگی نوشته شود.
-
در صورت برگشت چک، حتماً گواهی عدم پرداخت را از بانک بگیرید.
-
در خصوص سفته، اگر قصد واخواست دارید باید ظرف ۱۰ روز از تاریخ سررسید اقدام کنید.
جمعبندی
چک و سفته هر دو ابزارهای مهمی برای معاملات هستند اما در صورت عدم پرداخت، قانون راههای متفاوتی برای شکایت پیشبینی کرده است. شکایت از چک میتواند هم حقوقی باشد هم کیفری، در حالی که شکایت از سفته تنها در مراجع حقوقی و اجرایی امکانپذیر است. آگاهی از این قوانین باعث میشود افراد بتوانند سریعتر و مطمئنتر به حق خود برسند و از تضییع حقوقشان جلوگیری کنند.